Zorgmarkt?

Marktwerking in de zorg

Blos houdt zich bezig met marketing in de zorg. Maar voor sommigen is zorgmarketing een vies woord. Een veel gehoorde reactie is dat marketing meer iets is voor commerciële bedrijven en zijn tegen marktwerking in de zorg. Anderen zijn van mening dat de zorg geen markt is en dat je er dus ook geen marketing voor kunt bedrijven. Hoog tijd om eens in te zoomen op deze discussie.

Het bedrijfsleven en de zorgmarkt hebben belangrijke overeenkomsten. Er is bij beiden sprake van vraag en aanbod. En de aanwezigheid van meerdere aanbieders zorgt in beide markten voor concurrentie. Maar er zijn zeker ook verschillen. Een belangrijk verschil is dat de zorgmarkt geen vrije markt, maar een door de overheid gereguleerde markt is. Er is sprake van regels die de ruimte van zorgaanbieders bepalen en beperken. Deze regels hebben grote invloed op de inzet van zorgmarketing. Daarnaast vervult een klant in het bedrijfsleven de rol van vrager, beslisser en betaler, terwijl deze rollen in de zorgmarkt over verschillende partijen zijn verdeeld. De patiënt is de zorgvrager, de verzekeraar is de zorgfinancier en de arts is de zorgaanbieder. Ingewikkeld! Daarnaast zijn zorgvragers niet op zoek naar producten, maar naar een oplossing voor gezondheidsklachten.

De zorgmarkt verdient hiermee absoluut een andere marketingaanpak dan het bedrijfsleven. Juist omdat de zorgmarkt door de overheid wordt gereguleerd, zou marketing een actievere rol moeten spelen bij de ontwikkeling van beleid. Dit om ruimte te creëren waarbinnen een zorgbedrijf haar plaats kent en deze optimaal weet te benutten. Marketing helpt bij het ontwikkelen van een visie, waarmee de kans wordt vergroot dat de inspanningen van het zorgbedrijf het gewenste resultaat opleveren. Geen verkeerde investering, lijkt mij.

Maar zorg is emotie en is van iedereen. Zowel op landelijk, regionaal als lokaal niveau spelen allerlei partijen een rol in de beeldvorming, besluitvorming en uitvoering van de zorg. Zo ook het initiatief Zorg Geen Markt dat met een manifest politieke partijen vraagt om de kritiek op de marktwerking in de zorg ter harte te nemen. Sinds de start van deze campagne in 2004 hebben al meer dan 15.000 zorgprofessionals het manifest ondertekend. Dergelijke initiatieven zijn sterk bepalend voor de wijze waarop zorgmarketing wordt ingezet.

Dat het functioneren van de Nederlandse Zorg Autoriteit (NZa), het orgaan dat toezicht houdt op de marktwerking in de zorg, onlangs is bekritiseerd, heeft geen positieve invloed op deze discussie. Aanleiding hiervoor was het verwijderen van belangrijke informatie over de financiële situatie van de ziekenhuizen uit het jaarlijkse rapport van de NZa aan minister Schippers en de Tweede Kamer. Twijfels over de betrouwbaarheid van dit toezichtsorgaan zorgen voor nog meer vraagtekens rondom marktwerking in de zorg.

Goed dat het functioneren van de machtige NZa eens goed wordt bekeken, maar het nut en de noodzaak van marktwerking in de zorg staan in mijn ogen nog steeds overeind. Bekijk op onze website wat Blos op dit vlak kan betekenen.

Tags: